Kinh Dịch
☶☰
cát

Quẻ 26: Sơn Thiên Đại Súc

山天大畜

Lời quẻ (Thoán từ)

Đại Súc: lợi trinh, bất gia thực cát, lợi thiệp đại xuyên. Nghĩa là quẻ chứa đựng, nuôi lớn cái lớn — hợp với sự giữ chính bền lâu. Người tài chớ ru rú ăn nhờ ở nhà mà nên đem tài đức ra giúp đời thì tốt, và dẫu có gian nan lớn như vượt sông cả cũng nên tiến bước. Cốt lõi: tích trữ đức, chứa dưỡng sức mạnh rồi mới đem ra dùng cho việc lớn.

Đại tượng

Trời ẩn trong lòng núi — sức lớn được chứa giữ mà không phô, ấy là tượng Đại Súc. Người quân tử xem đó mà học rộng lời hay việc tốt của người xưa, ghi nhớ nhiều điều để bồi đắp, nuôi lớn đức hạnh của mình từng ngày.

Tổng luận

Đại Súc là quẻ của sự tích luỹ lớn: núi Cấn ngăn giữ khí trời Càn, khiến sức mạnh không tuôn ra bừa bãi mà được chứa dưỡng, hun đúc thành nội lực bền vững. Thời của quẻ này chuộng sự tu dưỡng, tích trữ và chờ thời hơn là vội vàng hành động; càng biết dừng đúng lúc thì càng dồn được sức. Đây là quẻ tốt (cát): người có tài đức nếu chịu học hỏi, rèn giũa và giữ chính đạo thì cuối cùng sẽ được trọng dụng, đường thông thênh thang như quẻ ứng ở hào cuối. Lời khuyên chung: đừng nôn nóng thu lợi trước mắt, hãy dày công bồi đắp thực lực và phẩm hạnh; khi đã đủ đầy thì mạnh dạn đem ra giúp việc lớn, thậm chí vượt gian nan cũng thành. Kỵ nhất là hữu dũng vô mưu, sức chưa đủ đã liều tiến.

Sáu hào

  • Hào Sơ. Sơ Cửu (hào 1, dương): 'Hữu lệ, lợi dĩ' — có nguy hiểm phía trước, nên dừng lại thì hơn. Sức mình còn non mà đã bị ngăn giữ, chớ cố xông tới; biết dừng đúng lúc để tránh hoạ và tích thêm lực.
  • Hào Nhị. Cửu Nhị (hào 2, dương): 'Dư thoát phúc' — tháo trục xe, xe không thể chạy. Gặp lực cản mạnh nên tự kìm mình, tạm ngừng bước tiến. Nhẫn nại chờ thời, đừng gắng gượng kẻo hỏng việc và hao tổn.
  • Hào Tam. Cửu Tam (hào 3, dương): 'Lương mã trục, lợi gian trinh' — như ngựa hay đuổi theo bầy, thời cơ đã mở. Nhưng phải luôn tập luyện, phòng bị và giữ chính giữa gian khó thì mới có lợi khi tiến về phía trước. Được đà chớ chủ quan.
  • Hào Tứ. Lục Tứ (hào 4, âm): 'Đồng ngưu chi cốc, nguyên cát' — chặn sừng con nghé từ khi còn nhỏ, rất tốt lành. Ngăn ngừa, uốn nắn từ lúc mầm mống chưa thành hoạ thì nhẹ nhàng mà hiệu quả. Trị việc, dạy người nên phòng từ sớm.
  • Hào Ngũ. Lục Ngũ (hào 5, âm): 'Phần thỉ chi nha, cát' — như răng nanh con lợn đã bị thiến, hết hung hăng, tốt. Không đối đầu trực diện với sức mạnh mà khéo hoá giải cái gốc của nó thì yên. Dùng trí và đức để cảm hoá, chẳng cần cứng chọi cứng.
  • Hào Thượng. Thượng Cửu (hào 6, dương): 'Hà thiên chi cù, hanh' — đạt tới ngã đường thênh thang của trời, hanh thông lớn. Công phu tích luỹ đã viên mãn, mọi ngăn trở tan biến, tài đức được trọng dụng rộng đường. Đây là kết cục đẹp nhất của quẻ: chứa đủ rồi thì phát lớn.

Luận theo lĩnh vực

Công việc / Sự nghiệp

Là thời tích luỹ thực lực và chờ cơ hội chín muồi, chưa phải lúc bung ra ồ ạt. Hãy chăm học hỏi, rèn nghề, xây nền tảng cho vững; nếu đang bị cản trở thì đó là dấu hiệu cần dồn sức thêm chứ không phải bỏ cuộc. Kiên trì giữ chính đạo, đến giai đoạn sau sẽ được cất nhắc, đường sự nghiệp mở rộng.

Tình cảm / Hôn nhân

Duyên tình cần thời gian vun đắp, không nên vội vàng hay ép buộc. Đây là mối quan hệ được nuôi dưỡng bằng sự chân thành, hiểu biết và cùng nhau tiến bộ; ai biết nhẫn nại, bồi đắp tình cảm từng chút thì về sau bền chặt. Nóng lòng thúc ép dễ sinh trắc trở, cứ điềm đạm chờ nhau.

Tài lộc / Tiền bạc

Tài lộc theo hướng tích tiểu thành đại, tụ dần mà thành lớn, không phải kiểu trúng đậm bất ngờ. Nên tiết kiệm, dành dụm và đầu tư vào năng lực bản thân, tránh tiêu pha phung phí hay đầu cơ liều lĩnh lúc này. Về lâu dài, người biết chứa giữ và giữ chữ tín sẽ thu về phú quý bền vững.

Sức khỏe

Quẻ chủ về bồi bổ, tích dưỡng nên hợp với việc điều dưỡng, nghỉ ngơi và rèn luyện đều đặn để tích luỹ sức khoẻ căn cơ. Nếu có bệnh thì cần kiên trì chữa trị và giữ nếp sinh hoạt điều độ, không nôn nóng. Nên phòng bệnh từ sớm, chú ý tiêu hoá và tránh làm việc quá sức; có dấu hiệu bất thường nên đi khám thầy thuốc.

Kiện tụng / Tranh chấp

Không nên hung hăng đối đầu mà nên tìm cách hoá giải mềm dẻo, ngăn mâu thuẫn từ khi còn nhỏ như tượng hào bốn, hào năm. Giữ mình chính trực, có đủ chứng lý và nhẫn nại thì phần thắng nghiêng về bên có đạo lý. Vội vàng manh động hay cố ép sẽ bất lợi; hoà giải sớm là thượng sách.

Xuất hành / Đi xa

Quẻ nói 'lợi thiệp đại xuyên' — hợp cho chuyến đi xa, việc lớn, miễn là đã chuẩn bị kỹ càng và phòng bị chu đáo. Nếu sức lực, điều kiện chưa đủ thì nên hoãn lại, chờ thời điểm thích hợp rồi hãy khởi hành. Chuẩn bị đầy đủ rồi mạnh dạn tiến thì thuận lợi, thậm chí vượt được gian nan.

Muốn hỏi việc của riêng bạn?

Thành tâm gieo một quẻ để nhận luận giải theo đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ hỏi việc của bạn